Use Case Zuid-Holland: Bouw- en productiegegevens asfaltverhardingen

Dit hoofdstuk beschrijft het vraagstuk en de toegevoegde waarde.

2.1 Welk vraagstuk willen we oplossen?

2.1.1 View vanuit Provincie

De provincie wil inzicht in welke materialen (samenstelling en herkomst) er zijn gebruikt in asfaltlagen van provinciale wegen om:

1. Inzicht in de kwaliteit en prestatie van de asfaltmaterialen van het wegennetwerk te hebben voor assetmanagement: dataegdreven beheren van het asfalt.

2. Monitoren en analyseren van materiaalgegevens van asfalt t.b.v. circulariteit: het kunnen hergebruiken van de bouwsoffen in het asfalt aan het einde van de levensduur.

3. Weten waar welke bouwstoffen zijn gebruikt om goed zich te hebben op locaties waar onwenselijke materialen aanwezig zijn voor volksgezondheid en milieu.

Scope voor deze use case: asfaltverhardingen. Daarna wil de provincie gaan werken aan staal en beton.

Er is reeds een informatiebehoefte asfalt vastgesteld met een informatiemodel ovan de provincie Zuid-Holland; dit is de basis voor de inrichting van een applicatie en data-opslag van het materialenpaspoort. Deze is opgesteld op basis van het Pavement Information Model (PIM) en de Weginfra-OTL (nagenoeg gelijk aan PIM), en getoetst door de assetgroep Wegen en Team Duurzame Infrastructuur. De informatiebehoefte is opgezet om specifiek de asfalttechnische eigenschappen van de toegepaste mengsels te verzamelen, aangevuld met gegevens over de kwaliteit van aanbrengen.

Gezamenlijk laten die samengevat goed zien welk types asfalt, met welke aanvullende stoffen en welke mate van recycling (PR) zijn toegepast. Maar ook wat de uiteindelijke hoeveelheden zijn geweest.

2.1.2 View vanuit wegenbouwer

Een wegenbouwer wil:

1. Innoveren met nieuwe asfaltmengsels, ingrediënten en bouwstoffen om hiermee kosten te besparen of betere kwaliteit te kunnen leveren.
2. Kwaliteit borgen: Inzicht in de toegepaste bouwstoffen en mengsels tijdens het wegenbouwproces
3. Inkoop en uitvoering plannen

Het samenwerkingsverband van aannemers rondom de applicatie PIM heeft een productpaspoort asfalt ontwikkeld, op basis van de informatie die beschikbaar is vanuit het PIM systeem, dat bedoeld is voor het aansturen van de inkoop van bouwstoffen, de productie van asfaltmengsels en de aanleg van het asfalt.

Wens is om te zorgen voor een landelijke afspraak over het leveren van een productpaspoort of materialenpaspoort, met een standaard format. Dit scheelt maatwerk-oplossingen maken per opdrachtgever of per project.

Dit hoofdstuk beschrijft de belanghebbenden, wennsen en verwachtingen.

Dit hoofdstuk beschrijft het ontwerp. Merk op, dat dit een beschrijving op hoofdlijnen is van de gewenste werkwijze rondom het uitwisselen van informatie, van begin tot eind van een project. Daarbij worden in elke stap suggesties gedaan voor verbeteringen, die elk individueel onderwerp kunnen zijn van een vervolgtraject waarin met kleine stappen verbeteringen worden doorgevoerd.

4.1 Informatieproces Zuid-Holland

Domein Uitvoering van de Provincie Zuid-Holland werkt volgens de principes van assetmanagement. Dit is een integrale methode om infrastructuur te beheren, bouwen en onderhouden met een optimale balans tussen kosten, prestaties en risico’s. De assetmanagementcyclus van IAMPro speelt hierbij een centrale rol.

Om de cyclus van assetmanagement optimaal te kunnen doorlopen gedurende de gehele levenscyclus van assets heeft de provincie Zuid-Holland steeds actuele, betrouwbare en complete informatie over deze assets nodig. Meerdere partijen, zowel intern als extern, wisselen informatie uit tijdens de gehele assetlevenscyclus. Bij nieuwbouw, reconstructie, onderhoud en beheer moet naast de fysieke aanpassingen ook de digitale informatie worden bijgewerkt. Hierdoor is er in projecten, maar ook bij bijvoorbeeld onderhoudscontracten, sprake van een informatiestroom van en naar opdrachtnemers.

Dat betekent dat informatie en data verschillende overdrachtsmomenten kennen en gedurende de gehele cyclus geheel of gedeeltelijk gebruikt worden. In grote lijnen verloopt dit proces als volgt:

Verklaring van rollen: er wordt in dit proces gewerkt met een beperkt aantal rollen: B = assetbeheerder; OG: opdrachtgever; ON = opdrachtnemer.

Inkomende informatie		Processtap		Uitgaande informatie	Rol	Doel
Projectplanning uit Beheren en programmeren		1. Bepalen van de informatiebehoefte van het project		Scope project Verantwoordelijkheden informatiemanagement	B
Assetinformatie; Basis informatieleveringsspecificatie		2. Leveren van basis-ILS en as-is-informatie aan projectorganisatie bijvoorbeeld voor voorbereiding en contracteren		basis-ILS as-is-informatie	B
Projectplan / ontwerp		3. Opstellen contractstukken inclusief informatielevering op basis van projectplan		contractstukken inclusief as-is informatie >Eventueel opstellen precontractueel BIM-Uitvoeringsplan	OG
Contractstukken inclusief as-is informatie		4. Start werk; controle uitgangspunten en voorbereiden informatieleveringen		Controle as-is-gegevens Eventueel: uitwerken BIM-Uitvoeringsplan	ON
Informatieleveringsspecificatie		1. Uitvoering werk en genereren informatie		Materialenpaspoort Eventueel: tussentijdse leveringen	ON
Informatieleveringsspecificatie		2. Leveren van opleverdossier in overeenstemming met ILS aan projectleider		opleverdossier met materialenpaspoort	ON
Materialenpaspoort Dataspecificatie		3. Valideren van geleverde informatie (technische validatie)		Materialenpaspoort met technische validatie	OG
Materialenpaspoort met technische validatie		4. Leveren van informatie aan beheerorganisatie		Materialenpaspoort met technische validatie	OG
Materialenpaspoort met technische validatie		5. Valideren van beheerinformatie (inhoudelijke validatie)		Materialenpaspoort met technische validatie en inhoudelijke validatie	B
Materialenpaspoort met technische validatie en inhoudelijke validatie		6. Verwerken van informatie		Geupdated assetinformatiesysteem	B

Wanneer de Informatieleveringsspecificatie van de provincie Zuid-Holland wordt toegepast worden deze stappen in principe allemaal doorlopen.

4.1.1 Warme opdrachtverlening

Om projecten goed op gang te helpen met de informatieleveringen heeft Zuid-holland ook een intakegesprek waarin de specifieke aandachtspunten voor het project worden doorgenomen.

4.2 Focus use case

Voor deze use case wordt gewerkt aan landelijke standaardisatie van de uit te wisselen data met focus op de infoirmatiebeheofte in levenscyclus van het asfalt. Onderstaande afbeelding van dit samen:

Dit hoofdstuk beschrijft het bouwen: De ontwikkeling van het materialenpaspoort, het aansluiten op IMBOR en het mogelijk maken van de validatie van het paspoort.

Asseteigenaar

Definitie uit het Standaard Rollenmodel: Een asseteigenaar in de gebouwde omgeving is de persoon of entiteit die verantwoordelijk is voor het strategisch beheer van assets, zoals gebouwen, infrastructuur, en andere fysieke objecten. De asseteigenaar stelt de doelen en kaders vast voor het beheer en onderhoud van deze assets. De rol van de asseteigenaar is cruciaal omdat deze op strategisch niveau bepaalt wat er nodig is om de assets in optimale staat te houden. Ditomvat het maken van beslissingen over nieuwbouw, vervanging, en onderhoud, evenals het vaststellen van de functionele eisen waaraan de assets moetenvoldoen.

Assetmanagementdoelen

Middellange termijn doelen (meestal 5–10 jaar) die afgeleid zijn van de strategische organisatiedoelen volgens het iAMPro model. Ze sturen het beheer van civiele kunstwerken zodat deze bijdragen aan maatschappelijke waarden. Voorbeelden zijn het verbeteren van verkeersveiligheid of het beperken van storingen aan infrastructuur.

Assetmanager

Definitie uit het Standaard Rollenmodel: Een assetmanager in de gebouwde omgeving is verantwoordelijk voor het beheer en de optimalisatie van fysieke assets zoals gebouwen, infrastructuur en andere faciliteiten. De assetmanager zorgt ervoor dat deze assets veilig, functioneel en kosteneffectief blijven gedurende hun levenscyclus.

Assetregistratie civiele kunstwerken

Een gestructureerde vastlegging van gegevens over civiele kunstwerken, zoals bruggen, viaducten, tunnels, kademuren en sluizen. De assetregistratie bevat informatie over locatie, type, bouwjaar, materiaal, conditie en onderhoudstoestand van deze objecten. Deze registratie ondersteunt het beheer, onderhoud, inspectie en de besluitvorming over investeringen in de openbare ruimte.

Beheerder

Definitie uit het Standaard Rollenmodel:Een beheerder in de context van de gebouwde omgeving is verantwoordelijk voor het beheer en de optimalisatie van een gebouw of infrastructuur. Dit kan variëren van het beheer van technische installaties tot het coördineren van facilitaire diensten.

Beheren en Programmeren

De tweede processtap binnen het iAMPro modeliAMPro model waarin meerjaren-maatregelenprogramma's worden opgesteld voor assets. De maatregelen kunnen eenmalig zijn (bijvoorbeeld een vervanging) of met regelmaat terugkeren (bijvoorbeeld een onderhoudsbeurt).

Beleid en strategie

De eerste processtap binnen het iAMPro modeliAMPro model waarin strategische doelen worden vastgesteld en vertaald naar uitgangspunten voor assetmanagement. Dit wordt vastgelegd in het Strategisch Asset Management Plan (SAMP).

BGT

BGT is een digitale kaart van Nederland waarop gebouwen, wegen, waterlopen, terreinen en spoorlijnen eenduidig zijn vastgelegd met een nauwkeurigheid van 20 centimeter. De informatie wordt aangeleverd door de beheerders van de objecten. Wegen zijn hierin opgenomen als 2D-vlakobjecten, terwijl verkeersborden als 2D-punten van het type bord worden geregistreerd, conform het IMGeo

BIM Basis Infra

Samenwerkingsverband bij DigiGO met gelijknamige richtlijn. Opdrachtgever, opdrachtnemer, leverancier en onderaannemer in de infrastructuur beschikken met de BIM Basis Infra over een gemeenschappelijke taal voor 3D-modelleren. Deze richtlijn geeft antwoord op de vraag: hoe gaan we digitale informatie in de infra gestructureerd en eenduidig uitwisselen? Zie ook deze website.

BIM-model

Een digitaal informatiemodel dat de fysieke en functionele kenmerken van een bouwwerk beschrijft. Voor civiele kunstwerken bevat het gegevens zoals geometrie, materialen, afmetingen en samenhang tussen onderdelen.

Bouwbedrijf

Definitie uit het Standaard Rollenmodel: Een bouwbedrijf in de context van de gebouwde omgeving is een professional of bedrijf dat verantwoordelijk is voor het coördineren en uitvoeren van bouwprojecten. Dit omvat zowel nieuwbouw als renovaties en verbouwingen.

Bouwen en Onderhouden

De vierde processtap binnen het iAMPro modeliAMPro model waarin de fysieke uitvoering plaatsvindt van werkzaamheden die in eerdere stappen zijn voorbereid. Denk aan het bouwen van nieuwe objecten, uitvoeren van groot onderhoud of het aanpassen van bestaande assets. In deze stap is ook toezicht inbegrepen, waarbij gecontroleerd wordt of de uitvoering voldoet aan specificaties en afspraken.

Certificaten

Officiële documenten die de conformiteit van materialen, processen of objecten aantonen met erkende normen of standaarden.

Conditiemeting

Objectieve beoordeling van de fysieke staat van een asset of component, meestal op basis van visuele inspectie of meting. Wordt gebruikt om onderhoudsbehoefte en vervangingsnoodzaak vast te stellen.

Condities

De actuele fysieke toestand of kwaliteit van een object, vastgesteld aan de hand van visuele inspectie of metingen, met het oog op toekomstige onderhoudsmaatregelen.

Conformiteit

De mate waarin een object of voorziening voldoet aan de gestelde functionele en beleidsmatige eisen.

Constructieberekening

Rekenkundige onderbouwing van de draagkracht en stabiliteit van een constructie, op basis van ontwerp- en materiaaleigenschappen. Is essentieel voor veiligheidsbeoordeling en besluitvorming over maatregelen.

Controlelijsten

Lijsten met acties, controles en registraties die moeten worden uitgevoerd om een veilige en volledige demontage te garanderen.

DOOR

De CORE gemeenten, Stichting Rioned en CROW hebben de handen ineen geslagen om voor de sector assetmanagement ​te komen tot een gemeenschappelijke informatiebasis met het volgende doel: ​In 2030 beschikken Assetmanagers en hun (keten)partners in de openbare ruimte en infrastructuur over een samenhangend stelsel objectstandaarden in de leefomgeving om de data over hun beheerde assets efficiënt op orde te houden en uit te wisselen.​ DOOR richt zich op de ontwikkeling van de ontbrekende standaards en uitwisselingsprotocollen, zodat een samenhangend stelsel ontstaat. Zie ook deze website

Eigendomsinformatie

Gegevens over de juridische eigendom en eventuele beperkingen, rechten of plichten die relevant zijn voor ontmanteling.

Evalueren en Bijsturenn

De zesde processtap binnen het iAMPro modeliAMPro model waarin het assetmanagementproces en het functioneren van het assetsysteem worden geëvalueerd. Dit gebeurt op basis van de aanbevelingsrapportage uit de processtap ‘Monitoren en Analyseren’, waarin ook de stakeholderstevredenheid is meegenomen.

Functionele levensduur

De levensduur waarna het object vervangen zou moeten worden omdat het qua dimensionering niet meer voldoet aan de gewenste verkeershoeveelheden en belastingen die daarbij optreden.

Gebiedsplannen

Plannen voor de herontwikkeling, herinrichting of tijdelijke invulling van vrijkomende ruimte na ontmanteling.

GEBORA

GEBORA is een standaard rollenmodel voor de gebouwde omgeving dat verantwoordelijkheden en bevoegdheden structureert binnen assetmanagementprocessen. Het model helpt bij het eenduidig vastleggen van rollen, zoals asseteigenaar, beheerder en opdrachtnemer, zodat samenwerking, besluitvorming en informatie-uitwisseling efficiënt en transparant verlopen.

GEBORA Bouwwerklevenscyclus

De GEBORA bouwwerklevenscyclus beschrijft de opeenvolgende fasen die een bouwwerk doorloopt vanaf het eerste initiatief tot en met de ontmanteling. Deze fasen zijn: ontwikkeling, onderhoud en ontmanteling. Elke van deze fasen bestaat uit vier informatiegebaseerde stappen (functioneel gepland, technisch gepland, technisch gerealiseerd, functioneel gerealiseerd), en herhaalt zich iteratief voor elk fysiek object in de gebouwde omgeving. Zie ook dit document.

Gebruiksrapportages

Verslagen waarin het gebruik en functioneren van objecten na onderhoud worden geëvalueerd, op basis van metingen, observaties of gebruikersfeedback.

Gebruiksstatus

De actuele toestand van een object in termen van beschikbaarheid, functioneren en toegankelijkheid voor gebruikers.

GWSW

Het GWSW is een gestandaardiseerd informatiemodel voor het vastleggen, beheren en uitwisselen van gegevens over stedelijk waterbeheer. Het bevat eenduidige definities en semantische afspraken voor objecten zoals rioleringen, watergangen en bergingsvoorzieningen. Het model zorgt voor een betere interoperabiliteit tussen verschillende partijen, zoals gemeenten, waterschappen en ingenieursbureaus. Zie ook deze website en deze viewer.

iAMPro model

Het iAMPro model voor assetmanagement voorziet in de benodigde activiteiten, informatie en randvoorwaarden die een (overheids)organisatie nodig heeft om invulling te geven aan professioneel assetmanagement. Het model bestaat uit drie pijlers:

1. Processtappen: zes opeenvolgende stappen die het assetmanagementproces structureren,
2. Data en informatie: betrouwbare, actuele en gestandaardiseerde gegevens als basis voor besluitvorming,
3. Mens en organisatie: randvoorwaarden voor competenties, rollen en cultuur binnen de organisatie.

Zie ook deze link

IMBOR

Het IMBOR beschrijft de objecttypen die voorkomen in de openbare ruimte en de vaste objectgegevens die nodig zijn voor het beheer hiervan. Zie ook deze website en deze viewer.

Incidenten

Onvoorziene gebeurtenissen die de werking van een object verstoren of schade veroorzaken. Ze vormen een signaal voor structurele onderhoudsbehoefte.

Informatieleveringsspecificatie

Een ILS is een contractdocument voor projecten bedoeld om om de informatiecyclus voor assetmanagement goed te laten verlopen. Het bundelt de informatiebehoefte van de asset- en informatiemanagers en de vereisten aan welke deze informatie moet voldoen. Een ILS bestaat typisch uit een eisenset met bijlagen die betrekking hebben op topografie, areaalgegevens, tekeningen en documenten en waarin wordt beschreven: Welke data geleverd moeten worden; Wanneer deze data geleverd moeten worden; In welke vorm de data geleverd moeten worden; Aan welke standaarden de informatie moet voldoen.

Ingenieur

Definitie uit het Standaard Rollenmodel: Een ingenieur in de context van de gebouwde omgeving is een professional die wetenschappelijke en technische kennis toepast om problemen op te lossen en projecten te realiseren die betrekking hebben op de bouw en het onderhoud van infrastructuur, gebouwen en andere constructies.

Inspectierapporten

Verslagen van technische beoordelingen van bestaande objecten of systemen. Deze vormen input voor technische planning en beoordeling van ontwerpbehoeften.

Installateur

Definitie uit het Standaard Rollenmodel: Een installateur of technisch dienstverlener in de context van de gebouwde omgeving is een bedrijf/professional die verantwoordelijk is voor het ontwerpen, aanleggen, onderhouden en repareren van technische installaties in gebouwen. Dit kan variëren van verwarmings-en koelsystemen (HVAC), waterleidingen en sanitair, tot elektrische installaties en ict/datanetwerken.

Kern Prestatie Indicatoren

Meetbare indicatoren die de mate van realisatie van assetmanagementdoelen zichtbaar maken volgens het iAMPro model. Ze bevatten een norm- of grenswaarden voor prestatiebeoordeling.

Keuringseisen

Vereisten waaraan objecten moeten voldoen na onderhoud om opnieuw in gebruik genomen te worden, vaak inclusief functionele en veiligheidscontroles.

KLIC

Een digitaal systeem waarin netbeheerders informatie over ondergrondse kabels en leidingen registreren. Het portaal wordt beheerd door het Kadaster en maakt het mogelijk om via een KLIC-melding gegevens op te vragen over de ligging van kabels en leidingen. Dit is verplicht bij graafwerkzaamheden om schade te voorkomen en de veiligheid te waarborgen.

Kosten

Verwachte of begrote financiële uitgaven voor gepland onderhoud, inclusief materiaalkosten, arbeidsloon en risicoreserveringen.

kostenkengetal

De gemiddelde kosten voor de vervanging van een constuctiedeel van een civiel kunstwerk.

Kostenramingen

Voorspellingen van de financiële middelen die nodig zijn voor demontage, afvoer, hergebruik of sanering van objecten.

Kwaliteitsborger

Definitie uit het Standaard Rollenmodel: Onder de Wet Kwaliteitsborging voor het Bouwen (WKB) is een kwaliteitsborger een onafhankelijke partij die toeziet op de kwaliteit van bouwprojecten. De kwaliteitsborger controleert of de bouwtechnische aspecten van een project voldoen aan de gestelde regels en voorschriften, zoals brandveiligheid, fundering, en energiezuinigheid. Deze controle vindt plaats zowel voor als tijdens de bouw, en de kwaliteitsborger geeft uiteindelijk de finale goedkeuring voordat het project gereedmelding krijgt.

Levensduurkosten

Levensduurkosten zijn alle kosten die gedurende de gehele levenscyclus van een civiel kunstwerk worden gemaakt, vanaf ontwerp en aanleg tot en met beheer, onderhoud, vervanging en sloop. In de beoordeling van civiele kunstwerken vormen levensduurkosten een essentieel criterium om investeringen af te wegen tegen prestaties en risico’s. Door kosten integraal te benaderen (Total Cost of Ownership) kan een optimale balans worden gevonden tussen functionaliteit, duurzaamheid en financiële efficiëntie.

Leverancier

Definitie uit het Standaard Rollenmodel: Een leverancier in de context van de gebouwde omgeving is een bedrijf of persoon die bouwmaterialen, apparatuur, en andere benodigdheden levert aan bouwprojecten. Leveranciers spelen een cruciale rol in de bouwsector door ervoor te zorgen dat de benodigde materialen en producten op tijd en in goede staat beschikbaar zijn voor de uitvoering van bouwprojecten

Maatregelen

Geplande acties gericht op het instandhouden of ontwikkelen van de functionaliteit van infrastructuurobjecten, zoals civiele kunstwerken.

Materiaalgegevens

Informatie over fysische, chemische en mechanische eigenschappen van te gebruiken materialen in de ontwerp- en planningsfase.

Materiaalinformatie

Overzicht van de materialen die vrijkomen bij de sloop of demontage, inclusief bestemming, classificatie en verwerkingsmethoden.

Materiaalstaten

Overzicht van materialen die gebruikt zijn of nodig zijn voor onderhoud, inclusief vervangingsfrequentie en voorraadbeheer.

Materialenpaspoort

is een dataset waarin alle materialen en grondstoffen van een product worden vastgelegd. Naast de productcompositie kan het ook informatie bevatten over bijvoorbeeld de herkomst van materialen, milieueffecten, losmaakbaarheid en potentieel hergebruik. Een materialenpaspoort bevordert duurzaamheid en de circulaire economie door transparantie en door het faciliteren van hergebruik van materialen.

Maximale belastingsklassen

Informatie over de toegestane belasting op constructies, uitgedrukt in gewichtsklassen of verkeerscategorieën. Wordt gebruikt voor gebruiksbeperkingen en toetsing van functionele geschiktheid.

Meerjarenonderhoudsplan

Een Meerjarenonderhoudsplan is een strategisch document waarin het verwachte onderhoud aan een object (zoals een brug, kade, gebouw of rioolstelsel) voor een langere periode — meestal 10 tot 50 jaar — wordt gepland en begroot. Het plan bevat een overzicht van te verwachten onderhoudsactiviteiten per jaar, de bijbehorende kosten, de timing van vervangingen, inspecties en renovaties en de relatie met prestatie-eisen of servicelevels.

Meldingen van defecten en verstoringen

Informatie afkomstig van gebruikers of beheerders over afwijkingen in de werking of schade aan objecten, ter ondersteuning van onderhoudsplanning.

Milieueisen

Vereisten met betrekking tot milieu-impact, afvalverwerking en hergebruik bij de sloop of ontmanteling van objecten.

Minimale dataset

Een minimale dataset is de kleinst mogelijk verzameling gegevens (dataspecificatie) die nodig is om de gegevens van een bepaald proces of informatieproduct vast te leggen. Zie ook begrippen.crow.nl.

Monitoren en analyseren

De vijfde processtap binnen het iAMPro modeliAMPro model waarin de prestaties van het assetsysteem worden gemonitord en de resultaten geanalyseerd. Hierbij wordt bekeken in hoeverre de servicelevels uit de processtap ‘Beleid en Strategie’ zijn gehaald en wat de belangrijkste oorzaken zijn van eventuele afwijkingen. De onderhoudsactiviteiten worden gemonitord aan de hand van klachten en storingen; de conditie van de assets aan de hand van uitgevoerde inspecties.

Netwerkmodel

Een abstracte weergave van het verkeersnetwerk met relaties tussen knooppunten, routes en capaciteit. Wordt gebruikt voor analyse van doorstroming, routealternatieven en robuustheid van het netwerk.

NLCS

De NLCS is een 2D-tekenstandaard voor de openbare ruimte en infrastructuur. Deze open standaard bevat afspraken voor het omgaan met metadata, digitaal tekenen, het uiterlijk van de tekening en de coderingssystematiek en lagenstructuur van tekenwerk. Zie ook deze website.

Normen

Technische richtlijnen of standaarden die aangeven aan welke prestaties, condities of eigenschappen objecten moeten voldoen tijdens hun levensduur.

NPDW

NPDW brengt opdrachtgevers, opdrachtnemers en kennisinstellingen samen om kennis te bundelen en samen de beste aanpak te kiezen voor verduurzaming van wegen. Zie ook deze website

Onderhoudsbedrijf

Definitie uit het Standaard Rollenmodel: Een onderhoudsbedrijf in de context van de gebouwde omgeving is een onderneming die verantwoordelijk is voor het uitvoeren van onderhouds-en reparatiewerkzaamheden aan gebouwen, installaties en infrastructuur.

Onderhoudsfase

Definitie volgens de GEBORA Bouwwerklevenscyclus:De beheer-en onderhoudsfase in de levenscyclus van een bouwwerk speelt een cruciale rol bij het waarborgen van de functionaliteit, veiligheid en duurzaamheid van het gebouw of infrastructuur. Deze fase volgt op de ontwikkelfase en omvat alle activiteiten die nodig zijn om het bouwwerk in goede staat te houden gedurende zijn gebruiksperiode.

Onderhoudsinstructies

Gedetailleerde richtlijnen voor het uitvoeren van onderhoud, inclusief werkwijze, gereedschappen, veiligheidsmaatregelen en frequentie.

Ontmantelingsfase

Definitie volgens de GEBORA Bouwwerklevenscyclus: de ontmantelingsfase is de laatste fase in de levenscyclus van een bouwwerk en omvat het proces van het demonteren of slopen van het bouwwerk aan het einde van zijn gebruiksperiode. Deze fase is van groot belang om ervoor te zorgen dat de ontmanteling veilig en milieuvriendelijk gebeurt, met een focus op hergebruik en recycling van materialen.

Ontwerpregels

Vastgestelde richtlijnen of parameters waarmee technische ontwerpen moeten voldoen, zoals afmetingen, toleranties of functionele eisen.

Ontwikkelfase

Definitie volgens de GEBORA Bouwwerklevenscyclus: De ontwikkelfase in de levenscyclus van een bouwwerk is het beginpunt waar de concepten en plannen voor een nieuw project worden gegenereerd en uitgewerkt. Deze fase is cruciaal omdat het de basis legt voor het gehele project en de referentiearchitectuur van de gebouwde omgeving. Hier worden de doelen, specificaties en ontwerpvereisten vastgelegd, en worden de nodige vergunningen aangevraagd.

Opvolgingsscenario’s

Uitgewerkte toekomstscenario’s voor de invulling van het gebied of de functie van het ontmantelde object, inclusief afwegingen.

PIM

PIM is de gezamenlijke applicatie van wegenbouwers waarmee de inkoop van bouwstoffen, de mengselverhouding van het asfalt en de aanleg van wegen kan worden aangestuurd. Zie ook deze website

Plankaarten

Kaarten waarop de geplande ontmanteling of herontwikkeling van objecten of gebieden is ingetekend.

Plannen en Voorbereiden

De derde processtap binnen het iAMPro modeliAMPro model waarin nieuwbouwplannen, herstructureringen en instandhoudingsmaatregelen worden uitgewerkt tot ontwerpoplossingen en bestekken. Daarbij horen ook planningen. Verder komen in deze stap aan de orde het opstellen van specificaties, het uitwerken van ontwerpen, het voorbereiden van contracten en het maken van een keuze tussen zelf doen en uitbesteden. Het resultaat bestaat uit contracten en inrichtingsplannen (ontwerpen).

Prestatie-indicatoren

Onderliggende, concrete meetindicatoren die op functioneel of technisch niveau inzicht geven in de staat en werking van assets volgens het iAMPro model. Ze maken het mogelijk om KPI’s te vertalen naar dagelijkse uitvoering. Functionele indicatoren meten bijvoorbeeld gebruikservaring of beeldkwaliteit; technische indicatoren meten zaken als slijtage, scheurvorming of faalkans.

Prestaties

Waarden die het huidige functioneren van een object beschrijven, zoals beschikbaarheid, comfort of betrouwbaarheid, als input voor onderhoudsplanning.

Produkteigenschappen

Technische kenmerken van gebruikte producten of componenten, zoals afmetingen, duurzaamheid, prestatie of onderhoudsvereisten.

Prognoses

Verwachte ontwikkeling van kosten, prestaties, risico’s of gebruik op basis van historische gegevens, trends of scenario's. Wordt gebruikt bij strategische planning en financiële onderbouwing. Volgens het onderzoek naar de staat en benutting van civiele kunstwerken van TNO: Het doel van een (lange termijn) prognose van de vernieuwingsvraag [voor civiele kunstwerken, red] is doorgaans het in kaart brengen en onderbouwen van benodigde investeringen (budgetbehoefte).

Regelgeving

Wettelijke eisen en normen waaraan technische ontwerpen moeten voldoen, zoals bouwbesluiten, veiligheidsvoorschriften of milieuregels.

Registratie-eisen

Vastgelegde verplichtingen voor documentatie van de uitgevoerde demontage en verwijdering van materialen.

Registrerende instantie

Definitie uit het Standaard Rollenmodel: Een registrerende instantie in de context van de gebouwde omgeving is een organisatie die verantwoordelijk is voor het bijhoudenen beheren van officiële registraties van onroerend goed, eigendomsrechten, en andere relevante gegevens. Deze instanties zorgen ervoor dat informatieover eigendom, gebruik en beperkingen van vastgoed nauwkeurig en up-to-date is.

Restlevensduur

Verwachte periode waarin een object nog functioneel kan blijven voordat ontmanteling noodzakelijk wordt.

Revisiegegevens

Informatie die bij afronding van een project wordt overhandigd, zoals garanties, testresultaten, realisatietekeningen en goedkeuringen.

Risico's

Binnen de beoordeling van civiele kunstwerken zijn risico’s de kans dat een gebrek, schade of functieverlies zich voordoet in combinatie met de mogelijke gevolgen daarvan voor veiligheid, functionaliteit, beschikbaarheid, milieu of kosten. Risicoanalyse maakt het mogelijk om op gestructureerde wijze prioriteiten te stellen in inspectie, onderhoud en vervanging. Typische risicofactoren zijn materiaalveroudering, overbelasting, gebrekkig onderhoud en externe invloeden zoals verkeer of weersomstandigheden.

Risico’s

Inschatting van mogelijke ongewenste gebeurtenissen tijdens gebruik of onderhoud, inclusief de kans en impact ervan, gebruikt voor onderhoudsbeslissingen.

Risicogegevens

Technische data over mogelijke veiligheidsrisico’s bij ontmanteling, zoals instortingsgevaar, schadelijke stoffen of explosiegevaar.

Routes en alternatieve routes

Informatie over bestaande en beschikbare omleidingsroutes bij uitval of onderhoud van delen van het netwerk. Van belang voor bereikbaarheidsanalyse en planning van maatregelen.

Servicelevels

Gedefinieerde prestatieniveaus die aangeven welk minimum aan prestaties van assets wordt verwacht volgens het iAMPro model. Een combinatie van een kern prestatie indicator met een normwaarde leidt tot een gewenst service level. Dit bepaalt de uitvoeringsnorm voor prestaties op systeem- en objectniveau.

Sloopbedrijf

Definitie uit het Standaard Rollenmodel: Een sloop-en oogstbedrijf in de context van de gebouwde omgeving is een gespecialiseerde onderneming die niet alleen gebouwen en structuren veilig en efficiënt sloopt, maar ook waardevolle materialen en componenten uit het sloopproces terugwint (oogst). Deze materialen worden vervolgens gerecycled of hergebruikt in nieuwe bouwprojecten, wat bijdraagt aan duurzaamheid en afvalreductie.

Standaard Rollenmodel

Het standaard rollenmodel van GEBORA is een gestructureerde beschrijving van rollen, verantwoordelijkheden en bevoegdheden binnen de gebouwde omgeving. Standaard Rollenmodel

Statuswijzigingen

Formele registratie van de overgang van objecten naar een nieuwe status, zoals buiten gebruik, gesloopt of herbestemd.

Strategische Organisatiedoelen

De lange termijn doelstellingen van een organisatie die de richting en het succes van de gehele organisatie bepalen. Binnen het iAMPro model worden strategische organisatiedoelen geformuleerd, bij voorbeeld veiligheid en mobiliteit, om ervoor te zorgen dat de inrichting van de openbare ruimte en infrastructuur op deze doelen kan worden afgestemd.

T1 Functioneel gepland

T1 is volgens de GEBORA Bouwwerklevenscyclus de toestand waarin de entiteit (bijvoorbeeld een civiel kunstwerk) een functioneel plan heeft dat gereed is. Deze toestand begint met het initiatief tot plannen en eindigt met het beschikbaar zijn van een gevalideerd functioneel ontwerp of plan.

T2 Technisch gepland

T2 is volgens de GEBORA Bouwwerklevenscyclus de toestand waarin de technische uitwerking van het functioneel plan is afgerond en de functionele eisen zijn vertaald naar technische objecten en specificaties, gereed voor uitvoering tijdens ontwikkeling, onderhoud en ontmanteling.

T3 Technisch gerealiseerd

T3 is volgens de GEBORA Bouwwerklevenscyclus de toestand waarin de technische realisatie van de entiteit voltooid is. De werkzaamheden zijn fysiek uitgevoerd.

T4 Functioneel gerealiseerd

T4 is volgens de GEBORA Bouwwerklevenscyclus de toestand waarin de entiteit in gebruik is genomen.

Technische degradatie

Proces waarbij materialen of systemen in kwaliteit afnemen door slijtage, veroudering of belasting. Deze informatie bepaalt het technisch onderhoudsplan.

Technische levensduur

De levensduur waarna het object in theorie vervangen zou moeten worden omdat het technisch niet meer aan de eisen voldoet. Dit kan door gebruik te maken van kengetallen of door gebruik te maken van inschattingen van experts, al dan niet op basis van tussentijdse inspectie. In het laatste geval zal er doorgaans sprake zijn van een restlevensduur. De technische levensduur zal in de regel per type object en/of hoofdmateriaalsoort verschillen. Bron: TNO, prognose-vernieuwingsopgave-2023

Technische randvoorwaarden

Vooraf bepaalde technische vereisten, beperkingen of uitgangspunten die invloed hebben op het ontwerp, zoals milieueisen, ruimteclaims of aansluitingen.

Technische specificaties

Inhoudelijke beschrijving van hoe technische demontage moet plaatsvinden, inclusief procedures, toleranties en materialen.

Uitvoeringsplanning

Operationele planning van concrete werkzaamheden, inclusief fasering, uitvoeringsmomenten en benodigde capaciteit. Wordt gebruikt voor aansturing van uitvoering en afstemming met stakeholders.

Uitvoeringsspecificaties

Technische beschrijvingen die aangeven hoe werkzaamheden moeten worden uitgevoerd, met aandacht voor kwaliteit, volgorde en controle.

Use Case

Een **use case** binnen het **DOOR-programma** beschrijft een proces vanuit het perspectief van de betrokken partijen (actoren) en hoe zij informatie met elkaar uitwisselen. Het gaat hierbij niet om het ontwikkelen van software, maar om het waarborgen van een **interoperabele** en **eenduidige uitwisseling van informatie** tussen ketenpartners.

De use case beschrijft wie betrokken is bij de informatie-uitwisseling (actoren), wat het doel is en hoe de interactie verloopt in een reeks logische stappen. Actoren kunnen personen, organisaties of systemen zijn die gegevens aanleveren, verwerken of gebruiken. De focus ligt op het creëren van een gestroomlijnd proces waarin data betrouwbaar en reproduceerbaar wordt gedeeld, zodat alle partijen effectief kunnen samenwerken bij werkzaamheden in de openbare ruimte en infrastructuur.

User story

Een user story is een bekend concept in agile softwareontwikkeling en helpt bij het beschrijven van softwarefunctionaliteiten vanuit het oogpunt van de eindgebruiker.​ De user story wordt geformuleerd vanuit het oogpunt van een gebruiker, beschrijft wat deze wil bereiken en met welk doel. Deze structuur helpt het ontwikkelteam en andere belanghebbenden te begrijpen wat ​ er moet worden gebouwd en waarom, en biedt meetbare criteria voor succes.​

Vastgelegde normen

Documenten waarin de vereiste prestatie- of conditiespecificaties zijn vastgelegd waaraan een object na onderhoud moet voldoen.

Veiligheidsprotocollen

Procedures en richtlijnen om de veiligheid te waarborgen tijdens de uitvoering van de ontmanteling.

Veiligheidsregels

Voorschriften die gevolgd moeten worden tijdens onderhoud om risico’s voor personeel, omgeving en gebruikers te beperken.

Verkeersdata

Informatie over verkeersstromen, intensiteiten, wachttijden en snelheden. Wordt gebruikt om bereikbaarheid, mobiliteit en knelpunten in het netwerk te analyseren.

Vervangingswaarde

De kosten die gepaard gaan met het vervangen van een object. De vervangingswaarde wordt berekend op basis van de fysieke kenmerken van het object, bijvoorbeeld het aantal meters, vierkante meters of kubieke meters, en kostenkengetallen voor het object.

Werktekeningen

Gedetailleerde technische tekeningen die gebruikt worden voor de feitelijke uitvoering van een ontwerp, inclusief maatvoering en materiaaltoepassing.

Werkvoorbereiding

Documentatie en planningsinformatie die nodig is om onderhoudswerkzaamheden effectief en veilig uit te voeren, zoals tijdsplanning en taakverdeling.

Wettelijke kaders

Regelgeving en beleidskaders die van toepassing zijn op de ontmanteling van objecten, inclusief milieuwetten, eigendomsrecht en vergunningen.